Α. ΟΡΙΣΜΟΣ

Η ασφάλιση «νομικής προστασίας» συνίσταται στην, έναντι καταβολής ασφαλίστρου,  ανάληψη από την ασφαλιστική εταιρεία των δικαστικών εξόδων και την παροχή άλλων υπηρεσιών, που έχουν σκοπό

α) την αποκατάσταση της ζημίας ή της βλάβης που υπέστη ο ασφαλισμένος, είτε μέσω εξωδίκου συμβιβασμού, είτε μέσω αστικής ή ποινικής δίκης,

β) την υπεράσπιση, ή εκπροσώπηση του ασφαλισμένου σε αστική, ποινική, διοικητική ή άλλη δίκη, ή την εκπροσώπηση κατ' απαιτήσεως η οποία εγείρεται εναντίον του.

Στην ασφάλιση της «νομικής προστασίας» δεν εμπίπτουν

α) η ασφάλιση νομικής προστασίας, όταν αφορά διαφορές ή κινδύνους που απορρέουν από τη χρήση θαλασσίων πλοίων ή σχετίζονται με τη χρήση αυτή,

β) η δραστηριότητα της ασφαλιστικής επιχείρησης αστικής ευθύνης προς υπεράσπιση ή εκπροσώπηση ασφαλισμένου της σε κάθε είδους δικαστική ή διοικητική διαδικασία, εφόσον αυτή η δραστηριότητα ασκείται συγχρόνως και προς το συμφέρον της..

Στην ασφάλιση της «νομικής προστασίας» ο ασφαλισμένος μπορεί να επιλέξει, εφ όσον το επιθυμεί, ελεύθερα δικηγόρο.

Β. ΤΡΟΠΟΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΤΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ

Η ασφάλιση «νομικής προστασίας» λειτουργεί με δύο τρόπους.

α) Η ασφαλιστική επιχείρηση αναλαμβάνει με το δικό της προσωπικό την διαχείριση του κλάδου. 

Στη περίπτωση αυτή απαγορεύεται στο προσωπικό που ασχολείται στον κλάδο νομικής προστασίας, να ασκεί άλλη δραστηριότητα εντός της επιχείρησης, ή σε άλλη επιχείρηση που συνδέεται με αυτή με οικονομικούς, εμπορικούς ή διοικητικούς δεσμούς.

Οι ίδιοι περιορισμοί εφαρμόζονται και στα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου της επιχείρησης.

β) Η ασφαλιστική επιχείρηση αναθέτει την διαχείριση του κλάδου σε μια επιχείρηση με αυτοτελή νομική προσωπικότητα με τη μορφή ΑΕ ή ΕΠΕ.

Αν η επιχείρηση αυτή αυτοτελή νομική προσωπικότητα που συνδέεται με την ασφαλιστική επιχείρηση, τα μέλη της επιχείρησης που ασχολούνται με την «νομική προστασία» απαγορεύεται ασκούν την αυτή δραστηριότητα στην ασφαλιστική επιχείρηση.

Οι ίδιοι περιορισμοί εφαρμόζονται και στα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου της επιχείρησης.

Γ. ΣΥΝΑΨΗ ΤΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ 

Για την σύναψη της «νομικής προστασίας» απαιτείται σύναψη αυτοτελούς ασφαλιστηρίου συμβολαίου, διαφορετικό από εκείνο που συνάπτεται για τους άλλους κλάδους, όπου ρητά πρέπει να αναφέρονται οι όροι ασφάλισης νομικής προστασίας και το σχετικό ασφάλιστρο.

Σε κάθε ασφαλιστήριο υποχρεωτικά προβλέπονται τα εξής

α) το δικαίωμα του ασφαλισμένου να επιλέγει ελεύθερα το δικηγόρο του.

αα) σε κάθε δικαστική ή διοικητική διαδικασία, όταν επιλαμβάνεται δικηγόρος για να υπερασπίσει ή να εκπροσωπήσει τον ασφαλισμένο ή να εξυπηρετήσει τα συμφέροντά του,

αβ) για την υπεράσπιση των συμφερόντων του ασφαλισμένου σε περίπτωση που ανακύψει σύγκρουση συμφερόντων,

β) το δικαίωμα του ασφαλισμένου να προσφύγει για την διευθέτηση της όποιας διαφοράς μεταξύ αυτού και της επιχείρησης σε διαδικασία διαιτησίας.

Δ. ΔΙΑΦΩΝΙΑ ΑΣΦΑΛΙΣΤΗ - ΑΣΦΑΛΙΣΜΕΝΟΥ (ΔΙΑΙΤΗΣΙΑ)

Σε περίπτωση διαφωνίας μεταξύ επιχείρησης και ασφαλισμένου, ο ασφαλισμένος δικαιούται να προσφύγει για την επίλυσή της σε διαδικασία διαιτησίας, μη αποκλειομένου του δικαιώματός του να προσφύγει στα δικαστήρια.

Σε περίπτωση διαφωνίας ως προς την ανάγκη υπεράσπισης των έννομων συμφερόντων του ασφαλισμένου ενώπιον δικαστικής ή διοικητικής αρχής, ο ασφαλισμένος μπορεί να προκαλέσει αιτιολογημένη γνωμοδότηση δικηγόρου της αρεσκείας του, σχετικά με την ανάγκη, ή μη της υπεράσπισης.

Αν ο ασφαλισμένος δεν αποδέχεται την γνωμοδότηση αυτή, ή αν η επιχείρηση κρίνει ότι η γνωμοδότηση απομακρύνεται από την σωστή νομική και πραγματική βάση της υπόθεσης, τότε, ο ασφαλισμένος, ή η επιχείρηση, δύναται να προκαλέσει την διαιτητική επίλυση από διαιτητή κοινής αποδοχής.

Σε περίπτωση διαφωνίας ως προς το πρόσωπο του διαιτητή ο διορισμός του γίνεται κατά το άρθρο 878 του (ΚΠολΔ.

Οι δαπάνες για τις ανωτέρω ενέργειες βαρύνουν τον ασφαλιστή, εφ όσον με τις ενέργειες αυτές κριθεί αναγκαία η παραφύλαξη των συμφερόντων του ασφαλισμένου, άλλως κατανέμονται κατ' ισομοιρία στον ασφαλιστή και τον ασφαλισμένο.

Εάν ο ασφαλισμένος, παρά την αντίθετη απόφαση του διαιτητή, προσφύγει σε δικαστική ή διοικητική αρχή, βαρύνεται με τις σχετικές δαπάνες, σε περίπτωση ολοσχερούς ήττας του, άλλως οι δαπάνες αυτές επιμερίζονται ανάλογα με την έκταση της κατ' ουσίαν ήττας προς τη νίκη του. Η ανωτέρω διαδικασία της διαιτησίας δεν αποκλείει το δικαίωμα του ασφαλισμένου προσφυγής του στα δικαστήρια.

Κάθε φορά που ανακύπτει σύγκρουση συμφερόντων ή διαφωνία, όσον αφορά την διευθέτηση της διαφοράς, ο ασφαλιστής νομικής προστασίας ή το γραφείο διακανονισμού ζημιώνν είναι υποχρεωμένος να ενημερώνει τον ασφαλισμένο σχετικά με τα δικαιώματά του.