Α. Το αδίκημα της αρπαγής προσώπου αποσκοπεί στην προστασία του ατόμου από την αυθαίρετη στέρηση της ελευθερίας και την αδυναμία παροχής βοήθειας εκ μέρους των πολιτειακών οργάνων, στα οποία έχει ανατεθεί η διαφύλαξη και προστασία των πολιτών, χάριν της απρόσκοπτης λειτουργίας των κοινωνικών θεσμών και επιτεύξεως των σκοπών της πολιτείας.

Έτσι σύμφωνα με την διάταξη του άρθρου 322, παρ. 1, εδ. α,  του νέου ΠΚ, όποιος με εξαπάτηση, βία, ή απειλή βίας συλλαμβάνει, απάγει ή παράνομα κατακρατεί άλλον, έτσι ώστε να τον αποστερεί από την προστασία της πολιτείας και ιδίως όποιος περιάγει άλλον σε ομηρία, ή σε άλλη παρόμοια κατάσταση στέρησης της ελευθερίας, τιμωρείται με κάθειρξη έως δέκα έτη.

Σημείωση 1

Η αντικειμενική υπόσταση του αδικήματος απαιτεί εναλλακτικώς την άσκηση απάτης προς ορισμένο πρόσωπο, δηλαδή με δόλιες υποσχέσεις και ανύπαρκτα πραγματικά περιστατικά, έτσι ώστε να πεισθεί το άτομο να ασπασθεί τα απατηλώς προβαλλόμενα, που φέρονται ως υπαρκτά και αληθινά, ή άσκηση βίας με την οποία κάμπτεται η ελεύθερη βούληση, με συνέπεια να επέρχεται αντίθετη κατάσταση, ή με την απειλή βίας, η οποία ισοδυναμεί με την δεδηλωμένη βία, με συνέπεια να παρέχεται η δυνατότητα στον αυτουργό να συλλάβει, απαγάγει, ή κατακρατήσει παράνομα το άτομο, έτσι ώστε να καθίσταται αδύνατη η παροχή της αναγκαίας προστασίας της πολιτείας.

Σημείωση 2

Υποκειμενικώς απαιτείται δόλος (αρκεί και ο ενδεχόμενος δόλος) που καταλαμβάνει, τόσο την σύλληψη, απαγωγή, ή παράνομη κατακράτηση, όσο και την αποστέρηση του συλληφθέντος από την προστασία της Πολιτείας (ΑΠ  623/2020).

Σημείωση 3

Ο νόμος θεωρεί, ότι ο συλλαμβανόμενος αποστερείται της προστασίας της πολιτείας με την περιαγωγή του σε ομηρία, ή σε άλλη παραλλαγμένη, στην ουσία όμως ταυτιζόμενη κατάσταση, εξαιτίας της οποίας επέρχεται στέρηση της ελευθερίας του προσώπου, με την έννοια της ακούσιας υποταγής στη φυσική εξουσία του αυτουργού.

Σημείωση 4

Ως κατακράτηση νοείται η παρεμπόδιση κάποιου να απομακρυνθεί αυτοβούλως από το σημείο, στο οποίο κρατείται.

Ως αποστέρηση της προστασίας της πολιτείας νοείται η κατάσταση όπου κάποιος θέτει ένα άλλο πρόσωπο υπό τη δική του αυθαίρετη εξουσία, κατά τρόπο, που τον αποκόπτει από την ομαλή συνθήκη βίου, όπου τελικά δεν μπορεί να ασκηθεί η προστασία του νόμου.

Περιαγωγή σε κατάσταση στέρησης της ελευθερίας νοείται η κατακράτηση διάρκειας στη διάθεση του δράστη, προκειμένου να επιτευχθούν οι όροι, που τέθηκαν από το δράστη.

Β. Επιβαρυντική περίπτωση 1

Ο νόμος, πλην της απλής μορφής του αδικήματος της αρπαγής, θεσμοθετεί και επιβαρυντική περίπτωση, με απειλή αυξημένης ποινής, υπό τον όρο ότι η πράξη αποσκοπούσε να εξαναγκασθεί ο παθών ή τρίτος σε πράξη, παράλειψη ή ανοχή χωρίς να υπάρχει υποχρέωσή του (ΑΠ  5/2018).

Έτσι ορίζεται στο δεύτερο εδάφιο του ίδιου άρθρου, ότι, αν η πράξη έγινε με σκοπό να εξαναγκαστεί ο παθών, ή κάποιος άλλος, σε πράξη, παράλειψη, ή ανοχή, για την οποία δεν υπάρχει υποχρέωσή του, επιβάλλεται κάθειρξη, εφ όσον η πράξη δεν τιμωρείται βαρύτερα με βάση τους κανόνες της συρροής.

Γ. Επιβαρυντική περίπτωση 2

Επιβαρυντική περίπτωση αποτελεί και η αρπαγή, όταν τελείται σε βάρος εγκύου, ανηλίκου, ή ατόμου που δεν μπορεί να υπερασπίσει τον εαυτό του. Στην περίπτωση αυτή ο υπαίτιος τιμωρείται με κάθειρξη (παρ. 2 του ίδιου άρθρου).

Δ. Επιβαρυντική περίπτωση 3

Επιβαρυντική περίπτωση αποτελεί και η αρπαγή, όταν τελείται από υπάλληλο, ή από πρόσωπα, ή ομάδες προσώπων, που ενεργούν με την άδεια, υποστήριξη, ή συναίνεση, κρατικής αρχής, εφ όσον ακολουθείται από άρνηση παραδοχής της στέρησης της ελευθερίας ή από απόκρυψη της τύχης ή του τόπου όπου βρίσκεται το θύμα (βίαιη εξαφάνιση). Στην περίπτωση αυτή ο υπαίτιος/υπαίτιοι τιμωρούνται με κάθειρξη (παρ. 2 του ίδιου άρθρου).