Σύμφωνα με την διάταξη του άρθρου 6 του ν. 4356/2015, στην περίπτωση ελεύθερης συμβίωσης, χωρίς σύμφωνο συμβίωσης, η τύχη των περιουσιακών στοιχείων που έχουν αποκτηθεί μετά την έναρξη της συμβίωσης (αποκτήματα) κρίνεται κατά τις γενικές διατάξεις του αδικαιολόγητου πλουτισμού. Από την διάταξη αυτή προκύπτει, ευθεία εφαρμογή των διατάξεων για τον αδικαιολόγητο πλουτισμό, αν συντρέχουν οι προϋποθέσεις εφαρμογής τους. Σύμφωνα δε με το άρθρο 904 παρ. 1 ΑΚ, περί αδικαιολόγητου πλουτισμού, όποιος έγινε πλουσιότερος χωρίς νόμιμη αιτία από την περιουσία ή με ζημία άλλου έχει υποχρέωση να αποδώσει την ωφέλεια. Η υποχρέωση αυτή υπάρχει ιδίως σε περίπτωση παροχής αχρεώστητης, ή για αιτία μη επακολουθήσασα, ή λήξασα, ή παράνομη, ή ανήθικη.

Α. Κατά εφαρμογή των ανωτέρω διατάξεων προκύπτει ότι, στα πλαίσια της ελεύθερης συμβίωσης προσώπων οι καθημερινές παροχές του ενός προς τον άλλον, που γίνονται από ελευθεριότητα και χωρίς πρόθεση λήψεως ανταλλάγματος, δεν γεννάται αξίωση προς απόδοση του πλουτισμού του λήπτη για καθημερινές παροχές, γιατί στην περίπτωση αυτή ο πλουτισμός και η μείωση, ή η μη επαύξηση, της περιουσίας του δόντος δεν είναι αδικαιολόγητη, δηλαδή χωρίς νόμιμη αιτία, γιατί υπάρχει η νόμιμη αιτία της χωρίς αντάλλαγμα παροχής (ΑΠ 1751/2014).

Β. Αντίθετα, όταν πρόκειται για παροχές μεγάλης αξίας περιουσιακών στοιχείων, οι οποίες ευλόγως προϋποθέτουν και έχουν ως βάση και θεμέλιο την συμβιωτική σχέση των ατόμων που συζούν, η βελτίωση της περιουσίας του ενός, είτε με την προοπτική κάποιου μελλοντικού γάμου, είτε στο πλαίσια της κοινωνίας βίου, συνιστά αδικαιολόγητο πλουτισμό, γιατί στην περίπτωση αυτή εκλείπει η θεμελιώδης αιτία, χάριν της οποίας έγινε η περιουσιακή μετακίνηση, και συνεπώς μπορεί να αναζητηθεί ο πλουτισμός κατά τις περί αδικαιολογήτου πλουτισμού διατάξεις (ΑΠ 1377/1989, ΑΠ 50/1995).

Γ. Για το ορισμένο της αγωγής πρέπει, να αναφέρεται και να αποδεικνύεται όχι μόνον η ύπαρξη κοινωνίας βίου, αλλά και η ανταποδοτική βάση των εκατέρωθεν συμβολών, ότι δηλαδή εξ αφορμής αυτής δημιουργήθηκε σύνδεσμος εμπιστοσύνης με ειδικότερο περιεχόμενο την προσφορά υπηρεσιών ή παροχών από τον ενάγοντα σύντροφο στον άλλο και υπό την προϋπόθεση συγκεκριμένου περιουσιακού ανταλλάγματος, ή μελλοντικού γάμου και ότι λόγω περατώσεως του συνδέσμου εμπιστοσύνης (λύσης της συμβίωσης είτε αυθαίρετα εκ μέρους του εναγόμενου, είτε λόγω θανάτου), γεννήθηκε η αξίωση του αδικαιολογήτου πλουτισμού, είτε για αιτία λήξασα (όταν ο σύνδεσμος εμπιστοσύνης είχε στηριχθεί στη μονιμότητά της), είτε για αιτία μη επακολουθήσασα (όταν οι παροχές δίνονταν με την πεποίθηση μελλοντικού οικονομικού ανταλλάγματος) (ΑΠ 1751/2014).

Δ. Αν η λύση της ελεύθερης συμβιώσεως οφείλεται στο θάνατο του πλουτίσαντος προσώπου, η ως άνω αξίωση εκ μέρους του επιζώντος συντρόφου απευθύνεται πλέον κατά των κληρονόμων του άλλου για περιουσιακά στοιχεία που αποκτήθηκαν από την περιουσία του θανόντος, καθ όσον τόσο η απαίτηση όσο και η υποχρέωση από αδικαιολόγητο πλουτισμό είναι κληρονομητές ( ΑΠ 194/1990, ΑΠ 1751/2014).